Oorzaken van werkstress in offshore banen

Geschreven door Carolien Ringma, Stresspreventie, Vitaliteit

Gepubliceerd op 16/12/2022

Een hoog salaris, veel vrije tijd en de beste faciliteiten. Een sauna, sportschool, bioscoop en soms zelfs een gamekamer. Wie wil dat niet? Advertenties voor  offshore banen klinken veelbelovend! Je hoeft maar een half jaar te werken voor een heel jaarsalaris. De rest van het jaar op een wit strand met palmbomen en een lekker drankje bij de hand. Tot zover de advertenties. De realiteit is minder avontuurlijk en ontspannen. Lange werkdagen van 12 uur, hard werken in weer en wind, werken in gevaarlijke omstandigheden en lang weg zijn van je gezin en naasten. Allemaal oorzaken van werkstress in offshore banen. 

Van droom naar nachtmerrie

Werknemers in offshore banen kunnen van een droom in een nachtmerrie verzeild raken. Oorzaken van werkstress liggen op de loer in offshore banen. Een elektricien bij een bedrijf dat windturbines installeert en onderhoud beleefd zijn baan in de offshore als een droom.  Met de boot het ruime sop op of met een helikopter over een eindeloze zee om windturbines te installeren. Adrenaline die door het lijf giert als je op een windmolen staat die onder hoogspanning staat waarbij je als je niet oppast meters naar beneden kunt tuimelen. Ter verduidelijking bij zo’n val is de kans groot dat de wieken je pletten. Gelukkig staat bij dit bedrijf veiligheid op nummer één en werkt men er zodoende compliant. Het team kan blindelings op elkaar vertrouwen. 

Onnodige risico’s

Het bedrijf wordt overgenomen door een ander bedrijf dat alles in eigen beheer doet. De werkdruk stijgt enorm. Vanwege de slechte financiële situatie wordt beknibbeld op veiligheidsvoorschriften. Veiligheidsprotocollen worden veronachtzaamd. De windturbines moeten  koste wat kost blijven draaien. Daarbij nemen werknemers onnodige risico’s. Een hijskraan die niet goed is getest, een klimharnas dat tot op de draad versleten is. Werkstress en frustratie is wat de klok slaat. Oorzaken van werkstress in offshore banen liggen besloten in te hoge werkdruk en onveilige situaties.

Oorzaken van werkstress in offshore banen; lange werkdagen

De belangrijkste oorzaken van werkstress in de offshore banen:

  • Lange werkdagen van 12 uur en het werken in ploegendiensten. Dit verstoord het slaap en waak ritme. Gevolg hiervan is dat de hormoonhuishouding ontregeld raakt. Zoals de aanmaak van het hormoon melatonine. In de Arbobalans 2020 van TNO is ook een verband gelegd tussen werken in ploegendienst en ongevallen die leiden tot verzuim.
  • Werknemers in de offshore zijn vaak 2 tot 4 weken weg. Gezin, vrienden en familie zijn dan niet in de nabijheid. Piekeren en zorgen maken over de achterblijvers leidt tot stress. Het reizen tussen vasteland en boorplatform bijvoorbeeld kan belastend zijn. Werknemers moeten op tijd klaar staan en kunnen niet afwijken van de reistijden.
  • Grote temperatuurverschillen zijn een gegeven voor werknemers in de maritieme sector. Werknemers in offshore banen werken soms onder zeer koude omstandigheden dan weer in de stromende regen en soms bij hoge temperaturen.
  • Offshore werken betekent bijna altijd op een kleine oppervlakte werken waar het nooit stil is. De drukte van collega’s, het lawaai van de machines en het soms overweldigende lawaai van storm bijvoorbeeld.
  • Werknemers in de offshore hebben weinig privacy. Vaak slapen werknemers met minstens één andere collega in dezelfde ruimte. Tel daarbij op de onrust die dit met zich meebrengt waardoor werknemers niet altijd goed kunnen slapen..
  • Onveilige werkomgeving is een dagelijkse realiteit voor werknemers in de offshore. Ondanks de zorg en de nadruk op veiligheidsmaatregelen nemen werknemers in offshore banen onverantwoordde risico’s. Als gevolg van financiële druk of druk vanwege tegenvallende prestaties. Extreme weersomstandigheden kunnen een gevoel van onveiligheid geven. Als het bijvoorbeeld hard stormt dan beweegt het schip of het boorplatform op een minder gebruikelijke manier en soms kan het gewoon spoken.

Psychosociale Arbeidsbelasting

Werkstress in offshore banen heeft een flinke impact op werknemers. De oorzaken van werkstress in offshore banen kunnen leiden tot verhoogde Psychosociale Arbeidsbelasting(PA). Psychsociale overbelasting is beroepsziekte nummer één in Nederland volgens velen. Het is belangrijk om PA onder controle te houden om hoog ziekteverzuim binnen uw bedrijf of organisatie te voorkomen. Zodoende vermindert u werkstress.   Werkstress kan bij werknemers in offshore banen uiteindelijk leiden tot slechte prestaties, meer ongelukken, relatieproblemen thuis en zelfs tot drugsmisbruik. 

Verschillen in werkstress met banen op het vasteland.

Oorzaken van werkstress in offshore banen kunnen van bedrijfstak tot bedrijfstak verschillen. Op de vraag of er verschillende oorzaken zijn voor werkstress op het vaste land en werkstress in offshore banen is het antwoord, ja.

Inn het algemeen geldt dat oorzaken van werkstress te maken hebben ongewenst gedrag van collega’s en leidinggevenden, en niet te vergeten hoge werkdruk. Deze kan uiteindelijk chronisch van aard kan worden als er niet voldoende mogelijkheden zijn om te ontstressen en te herstellen van alle werkdruk. Stress ontstaat als de psychische belasting van een werknemer groter is dan zijn vermogen om deze psychische belasting te dragen

De volgende omstandigeheden bepalen de verschillen met andere bedrijfstakken:

  • Lang van huis weg zijn en het zorgen maken om partner en gezin. 
  • Gebrek aan flexibiliteit die het reizen per boot of helikopter met zich meebrengt. 
  • Lawaai en extreme weersomstandigheden.
  • Hoge werkdruk en het werken in ploegendiensten van 12 uur.
  • Gebrek aan privacy en gebrek aan ontspanning en beweging(sport).

Oorzaken van werkstress in offshore banen; consequenties

Werkstress komt voor in alle bedrijfstakken en kent vele gezichten omdat werknemers er verschillend op reageren. Negatieve consequenties voor werknemers in het algemeen zijn:

  • Verlies aan concentratievermogen, niet meer goed kunnen anticiperen op gebeurtenissen, vermoeidheid. 
  • Verminderde productiviteit, minder gemotiveerd zijn en het nemen van onverantwoorde risico’s. Hierdoor maken werknemers meer fouten en veroorzaken meer incidenten. Dit is een ernstige consequentie van werkstress. In beroepen als piloot of als general roustabout op een boorplatform zijn fouten daarom soms fataal.
  • Gezondheidsklachten die kunnen leiden tot ziekteverzuim. Bij het ontstaan van kanker, psychische stoornissen en hart en vaatziekten is chronische stress vaak een grote risicofactor.
  • Aanhoudende werkstress veroorzaakt door omstandigheden op het werk leidt tot slaapproblemen en vermoeidheid. Dit leidt weer tot problemen in de privésfeer. Dit kan leiden tot een spiraal waarbij de problemen in de privésfeer de stressklachten weer kunnen verergeren. Werkstress is een serieuze bedreiging voor de inzetbaarheid van werknemers

Conclusie

Werknemers in de offshore industrie hebben te maken met specifieke uitdagingen. Werkstress in offshore banen is een alom aanwezige realiteit. Avontuur, hoge salarissen en veel vrije tijd is wat velen trekt om in de offshore te werken. De realiteit is vaak heel anders. Lange werkdagen van 12 uur en het werken in ploegendiensten kunnen leiden tot verstoring van het slaap- en waakritme, wat kan leiden tot vermoeidheid, concentratieproblemen en ontregelde hormoonhuishouding. Bovendien zijn offshore werknemers vaak 2 tot 4 weken weg van hun gezin, vrienden en familie. Vandaar dat dit leidt tot piekeren en zorgen maken over de achterblijvers. Deze situatie kan een grote impact hebben op de mentale en emotionele gezondheid van de werknemers.

Bovendien zijn offshore banen vaak gevaarlijk en kan het nemen van onnodige risico’s daarom tot onzekerheid en stress leiden. Veel bedrijven houden zich strikt aan veiligheidsvoorschriften en -protocollen. Desondanks kan er soms druk zijn om deze regels te overtreden vanwege moeilijke financiële omstandigheden. Dit kan leiden tot een gevoel van onveiligheid voor werknemers en kan ook leiden tot ongevallen en verzuim.

Werknemers in de offshore hebben te maken met specifieke stressfactoren. Maatregelen als het aanbieden van ondersteuningsprogramma’s voor mentale gezondheid en het verbeteren van de veiligheid op de werkplek helpen zodoende werkstress in offshore banen te verminderen. Door deze stappen te nemen, kunnen werknemers in de offshore industrie een meer veilige en meer gezonde werkomgeving ervaren.

Take Aways

  • Werknemers in de offshore industrie werken onder unieke omstandigheden. Er zijn uitdagingen en stressfactoren zoals lange werkdagen en het werken in ploegendiensten. Zij zijn lang weg van gezin en naasten en werken onder gevaarlijke omstandigheden.
  • Deze stressfactoren kunnen te hoge werkstress veroorzaken die een negatieve invloed op de mentale en emotionele gezondheid van de werknemers heeft.
  • Maatregelen om deze stressfactoren te verminderen zijn bijvoorbeeld het aanbieden van ondersteuningsprogramma’s voor mentale gezondheid en het verbeteren van de veiligheid op de werkplek.
  • Werknemers in de offshore industrie hebben recht op een meer veilige en gezonde werkomgeving waar werkstress tot acceptable proporties is beperkt. 

Download de RI&E Checklist

Ontdek waar uw bedrijf aan moet voldoen en download deze gratis checklist.

Bekijk alle downloads

Gerelateerde berichten

HR op koers: duurzame inzetbaarheid in de maritieme wereld

Beleid met zeebenen: duurzaam inzetbaarheidsbeleid in de maritieme sector

Koerscorrectie: Duurzame inzetbaarheid verbeteren in de maritieme industrie